رمز فتح و راز ظفر
نویسنده: صادق صدقگو
1399/03/07

آمده بودند تا بمانند. این را من نمیگویم، خودشان میگفتند و بر دیوارهای خرمشهری که «محمره»اش میخواندند چنین نوشته بودند: «جئنا لنبقی»

اما جوانانی از جنس آب و آیینه، پای در رکاب کردند و با لبیک به ندای «هل من ناصر» مراد و پیشوایشان، جان خویش را در طَبَق اخلاص نهادند.

خرمشهر ما، خونینشهر شد ولی «محمره» نشد. چرایی و چگونگی آن را کسانی میدانند که لشگریان تا بُنِ دندان مسلح «صدام حسین عبدالمجید التکریتی» را از نزدیک لمس کردهاند؛ همانهایی که جوانمردانه بر میثاق خونین خود پایدار ماندند تا ماندگار شدند یا آنانی که در دل، بر عهد خویش وفادار بودند و همچنان ماندهاند یا لالههای بینشانی که در دشتهای تفتیده جنوب و کوههای سر به فلک کشیده غرب، همدمی جز نسیم صحرا و پناهی جز مادرشان حضرت زهرا (س) ندارند.

اشغال بیست ماهه خرمشهر، رهایی آن را به ضرورتی حماسی و آرزویی حیاتی برای ملت ایران تبدیل کرده بود و از منظر استراتژیک نیز مبحث مهمی برای جمهوری اسلامی ایران تلقی میشد. از این رو، آزادسازی خرمشهر، تأثیرات فراوانی بر خودباوری و روحیه ایثارگری و استقامت مردم و مسئولین گذاشت.

امام خمینی(ره) بنیانگذار جمهوری اسلامی با شنیدن خبر آزادی خرمشهر در همان روز (سوم خرداد 1361) پیامی را صادر کردند و در تجلیل از رزمندگان فرمودند: «آنان فوق تشکر امثال من هستند.»1

امام در این پیام از مردم و نیروهای مسلح خواستند: «هوشیار باشید که پیروزیها هر چند عظیم و حیرت انگیز است، شما را از یاد خداوند که نصر و فتح در دست اوست غافل نکند و غرور و فتح شما را به خود جلب نکند؛ که این آفتی بزرگ و دامی خطرناک است که با وسوسه شیطان به سراغ آدم می آید و برای اولاد آدم تباهی می آورد.»2

و در ادامه تصریح کردند: «اکنون دست تضرع و دعا به سوی خالق یکتا بلند کرده و به قوای مسلح اسلام و فداکاران قرآن کریم و میهن عزیز ایران دعا می کنم، و سلامت و سعادت و پیروزی آنان را خواستار هستم.»3

حضرت امام(ره) هشت ماه بعد در پیامی به مناسبت چهارمین سالگرد پیروزی انقلاب اسلامی، به ارزیابی وضعیت انقلاب اسلامی پرداخته و میفرمایند: «ملت عزیز مجاهد و بویژه سلحشوران رزمنده مجاهد فی سبیل الله توجه داشته باشند که غرور از پیروزیها آفت بزرگی است که شیطان باطنی در بندگان خدا به وجود میآورد تا آنان را از راه حق منحرف کند، و در اثر آن خلق خدا را در کوشش برای مقاصد الهی سست کند، و اگر خدای نخواسته این حالت شیطانی در جبههها پیش آید، در پیروزیها وقفه حاصل، بلکه با مکر شیطانی ممکن است به شکست منتهی شود. و زمانی این آفت وجدان کُش پیش میآید که انسان از خود و خداوند غافل شود و قدرت و پیروزیها را از خود بداند، و منشأ اصلی آن که ازِمّه امور را در دست دارد و هرچه کمال و قدرت و جمال است از اوست را از یاد ببرد. ملت عزیز و قوای مسلح رزمنده در طول این انقلاب و این جنگ لمس نمودهاند که اگر مددهای الهی و عنایات خاص خداوند قادر نبود، هرگز در ما قدرت مقابله با رژیم شیطانی تا دندان مسلح و متکی به قدرتهای جهانی نبود. ولی از آنجایی که ملت با تحولی الهی به انقلابی اسلامی متکی به معنویات دست زد، توانست آن قدرت بزرگ منطقه را در هم بشکند، و در جنگ نابرابر از حیث تسلیحات و کمکهای بیدریغ شرق و غرب و منطقه، این همه پیروزیهای اعجازآمیز را نصیب ایران و اسلام نماید. ما نباید فتحهای بزرگ مثل خرمشهر را از یاد ببریم که دشمن با همه تجهیزات در سنگرهای بسیار محکم با عده و عدد بسیار کمین کرده بود، و در مقابل عدهای از سلحشوران متعهد اسلام از بیابان باز به آنان تاخته، و خداوند آنچنان رعب و وحشت را بر دشمنان ما غلبه داد که با اسارت هزاران نظامی و غنیمتهای بسیار، باقیمانده اشرار با فضاحت تمام رو به فرار گذاشته و شهرها را رها کردند. رزمندگان عزیز ما نباید این پیروزی معجزه آسا را جز با مددهای الهی ببینند و اگر چنین شد، غرور آنها خلاصه میشود در اینکه ما مورد عنایت قادر متعال هستیم و از خود چیزی نداریم و آنچه داریم از اوست و باید به راه او نثار کنیم. و اینجاست که خداوند عنایات خود را ادامه میدهد، و شما سلحشوری و جنگ شرافتمندانه را برای دفاع از اسلام و میهن اسلامی ادامه میدهید، و به خواست قادر متعال به پیروزی نهایی دست خواهید یافت.»4

بیگمان هر پیروزی عظیم و دستاورد مهمی، آفت های بزرگی را نیز به دنبال دارد. آفتهایی که در صورت بروز و ظهور آن، نه تنها نصرت و ظفر که پایداری و مقاومت در مسیر حفظ آن را به چالش کشیده و با مشکلاتی مواجه میکند: «با‏ ‏حب نفس و حب جاه و کبر و غرور نمی توان مقاومت کرد.»5

 در مختصات فکری امام خمینی(ره) غرور و تکبر «امالفساد» است و در این چهارچوب، فتح خرمشهر «هدیهای الهی» اعلام میشود تا همه نسلها در تمامی عصرها بدانند که احساس غرور و پیروی از هوای نفس، راهبری الهی را کمرنگ و راهنمایی شیطانی را تقویت میکند.

تحلیل محتوای حاکم بر این فرازهای ماندگار از کلام حضرت امام(ره) - به عنوان نمونة انسانی کامل در عصر حاضر6 - بیان کننده آن است که برکات آسمانی، لازمة کامیابی در اقدامات زمینی است و توکّل، توسّل و خلوص نیّت هم از بایستههای نزول آن برکات و بهرهگیری از الطاف ربانی و عنایات یزدانی محسوب میشود.

بر این اساس، امام خمینی(ره) پایههای توفیق در جهاد اصغر (مبارزه با دشمن) را بر موفقیت در جهاد اکبر (مبارزه با نفس) استوار کرده و ضمن تقویت روحیه خودباوری و اعتماد به نفس فاتحان خرمشهر، بر خداباوری و خدایاوری تاکید میکند.

در سبک شناسی مدیریت علوی این نکته به وضوح قابل مشاهده است که امیر مؤمنان(ع) صراحتاً غرور را مانعی در برابر پیروزی اعلام میکنند: «کسی که سراب ها او را فریب دهد و مغرور سازد اسباب (نجات) از او قطع میشود.»7 و از امام رضا(ع) نیز نقل شده است که همواره به اصحاب خود مىفرمود: «بر شما باد سلاح پیامبران، از او پرسیده شد که سلاح انبیاء چیست؟ فرمود: سلاح انبیاء دعا مى باشد.»8

سلاح، ابزاری است که انسان را در برابر مخاطرات و هجمة دشمنان محافظت میکند. در گفتار امام هشتم، توجه به معبود و استمداد از پروردگار همچون سلاحی میتواند اغراض نفسانی و وسوسههاى شیطانى - که دشمنی برای کمال انسان است - را دفع نماید.

اندیشه و انگیزهای که ظفر آفرین و نوید بخش نصرت الهی است و غفلت از آن و عدم عنایت به خاستگاه اصلی قدرت و درگیری با هوای نفس، زمینههای ناکامی و شکست را فراهم میآورد.

سردار شهید علی چیت سازیان (فرمانده اطلاعات عملیات لشکر 32 انصار الحسین) در این خصوص میگوید: «کسی می تواند از سیم خاردارهای دشمن عبور کند که در سیم خاردار نفس گیر نکرده باشد.9» و مقام معظم رهبری نیز با اشاره به کلام این شهید فرمودند: «وقتی گرفتار خودمان هستیم، نمیتوانیم کاری انجام بدهیم.10»

رهنمود جاوید امام امت(ره) به مناسبت فتح خرمشهر در امتداد آموزههای دینی و تعالیم معصومین(ع) ما و نشاندهنده آن است که در هر موقعیتی، پرورش و آموزش آحاد جامعه در اولویت رسالت دینی و مسئولیت اجتماعی تلقی میشود و توفیق در جبهه فرهنگ سازی بر پیروزی در رزمگاه نبرد و مبارزه ارجح و مقدّم است.

مسئولیت جمعی و ماموریتی عمومی که برخاسته از مبانی متعالی اسلامی و اصول والای انسانی است و اهتمام همگانی به رشد و تعالی جامعه و شهروندانش - حتی در روزهای سخت مبارزه - را به همه ما گوشزد میکند.

موضوعی که در کلام سردار شهید محمد جهان آرا (فرمانده سپاه پاسداران خرمشهر) نیز متجلّی شد: «بچه ها اگر شهر سقوط کرد، دوباره آن را پس میگیریم. مواظب باشید، ایمانتان سقوط نکند.» و پیروی از آن سیرت و سنّت، رمز فتح و راز ظفر رزمندگان سلحشور ما در میدانهای نبرد 8 سال دفاع مقدس بود.

 

پی نوشت:

1- صحیفه امام، ج 16، ص 257

2- همان، ص 258

3- همان، ص 259

4- همان، ج 17، صص 318 و 319

5- امام خمینی، جهاد اکبر یا مبارزه با نفس، ص 46

6- اشاره به بخشی از پیام مقام معظم رهبری به ملت شریف ایران در چهلمین روز ارتحال حضرت امام خمینی (1368/04/23) : «او به همه فهماند که انسان کامل شدن، علیوار زیستن و تا نزدیکی مرزهای عصمت پیش رفتن، افسانه نیست.»

7- غرر الحکم- 9224: مَن غَرَّهُ السَّرابُ تَقَطَّعَت بهِ الأسبابُ

8-مکارم الاخلاق- 270: وَ عَنِ الرِّضا علیه السلام أَنَّهُ کانَ یَقُولُ لِأَصحابِهِ: عَلَیْکُمْ بِسِلاحِ الْأَنْبِیاءِ، فَقیلَ: وَ ما سِلاحُ الْأَنْبِیاءِ؟ قالَ علیه السلام: الدُعاءُ

9- وقتی مهتاب گم شد، خاطرات سردار شهید علی خوشلفظ، ص 60

10-دیدار مقام معظم رهبری با دست اندرکاران راهیان نور در تاریخ16/12/95: «این حرف من نیست، حرف یک رزمندهی همدانی است که اگر چنانچه از سیم خاردار میخواهی رد بشوی، اوّل باید از سیم خاردار نفْست عبور کنی. وقتی گرفتار خودمان هستیم، نمیتوانیم کاری انجام بدهیم؛ این را آنها به ما یاد دادند؛ این را آن جوان 20 ساله یا 25 سالهی رزمنده به ما تعلیم داد، از آنها یاد گرفتیم.»

 

تعداد مشاهده خبر362 بار
تصاویر مرتبط


مشاهده نظرات (تعداد نظرات 0)

ارسال نظرات
نام
 
آدرس پست الکترونیکی شما
   
شماره تلفن
توضیحات
 
تغییر کد امنیتی
کد امنیت
 
وزارت جهاد کشاورزی
کلیه حقوق این سایت متعلق به وزارت جهاد کشاورزی می باشد
Powered by DorsaPortal